# Çok Dillilik (i18n)

Şu an: **Türkçe (varsayılan)** ve **İngilizce**. Yapı yeni dil eklemeye hazırdır.

## 1. Adres yapısı

| Dil               | Önek  | Örnek                                 |
| ----------------- | ----- | ------------------------------------- |
| `tr` (varsayılan) | `/tr` | `/tr/tedaviler/botoks/alin-botoksu`   |
| `en`              | `/en` | `/en/treatments/botox/forehead-botox` |

Her dil kendi önekini taşır (K20). Kök adres `/` varsayılan dilin anasayfasına 301 ile gider;
öneksiz bir adres (`/tedaviler`) varsayılan dildeki karşılığına 301 ile onarılır.

Diller ve varsayılan dil: `config/site.php` → `locales`, `default_locale`.

## 2. Çeviri katmanları

| #   | Ne                                                        | Nerede                              | Kim değiştirir |
| --- | --------------------------------------------------------- | ----------------------------------- | -------------- |
| 1   | **Rota segmentleri** (`tedaviler`, `hakkimizda`…)         | `lang/{dil}/routes.php`             | Geliştirici    |
| 2   | **Arayüz metinleri** (menü, düğme, form etiketi)          | `resources/js/site/i18n/{tr,en}.ts` | Geliştirici    |
| 3   | **Sunucu metinleri** (doğrulama, e-posta, SEO şablonları) | `lang/{dil}/*.php`                  | Geliştirici    |
| 4   | **İçerik** (kategori, işlem, sayfa, SSS, ayarlar)         | Veritabanı — JSON sütunları         | Admin panel    |

### Arayüz sözlüğü

`tr.ts` **kaynak** dosyadır; `en.ts` aynı tipi uygular. Eksik ya da fazla anahtar
**derleme hatasıdır** (`npm run types:check`).

```ts
// resources/js/site/i18n/tr.ts
export const tr = { nav: { treatments: 'Tedaviler' } };
export type Dictionary = typeof tr;

// resources/js/site/i18n/en.ts
export const en: Dictionary = { nav: { treatments: 'Treatments' } };
```

Kullanım: `const t = useT(); t.nav.treatments`. Değişkenli metinler işlevdir:
`t.treatments.count(66)`.

### İçerik

```php
$treatment->t('name');                          // etkin dil; yoksa varsayılan dile düşer
$treatment->t('name', 'en');                    // belirli dil
$treatment->t('slug', 'en', fallback: false);   // yalnızca o dil (yoksa null)
$treatment->hasTranslation('slug', 'en');
$treatment->translations('name');               // ['tr' => …, 'en' => …]
```

Metinlerde eksik çeviri varsayılan dile düşer. **Adı ya da slug'ı bir dilde olmayan kayıt o dilde
yayınlanmaz** (404), menülere ve `hreflang` listesine girmez; dil değiştirici o dilin anasayfasına gider.

Genel sayfalar modelleri doğrudan sorgulamaz: yayınlanmış kategori/işlem ağacı dil başına
önbelleklenir (`App\Content\Catalog`) ve `App\Content\SitePresenter` ile React'e gönderilecek
biçime getirilir. Kayıt değişince önbellek kendiliğinden temizlenir.

### Başka dilde kalan adlar

Bir adın Türkçesi ile İngilizcesi **aynıysa** ("Medical Longevity") bu ad İngilizce bir terim
sayılır ve Türkçe sayfada `lang="en"` ile işaretlenir (`category.lang`). Böylece büyük harfe
çevrilen etiketlerde tarayıcı İngilizce kuralını uygular — Türkçe kuralla "MEDİCAL LONGEVİTY"
yazılmaz — ve ekran okuyucular doğru seslendirir. Elle ayar gerekmez; panelde iki dile aynı adı
yazmak yeterlidir. Büyük harfle gösterilen yeni bir yerde kategori adı kullanırken
`lang={category.lang ?? undefined}` eklenmelidir.

## 3. URL üretimi

- PHP: `site_route('treatments.show', ['category' => $c, 'treatment' => $t], $locale)`.
- React: URL'ler **her zaman sunucudan prop olarak gelir** (`treatment.url`, `nav`, `alternates`).
  İstemcide rota adı çözen kod yoktur → çevrilmiş slug'lar tek yerde yönetilir.
- Dil değiştirici, sayfanın `alternates` listesini kullanır ve **tam sayfa yüklemesi** yapar.
  Üst bilgide bayraklı açılır menüdür (`<details>`), alt bilgi ve mobil menüde yan yana düğmeler.
  Bayrak: `config/site.php` → dilin `flag` değeri (ülke kodu) + `resources/js/site/lib/flags.ts`.

## 4. Yeni dil ekleme (ör. Almanca)

1. `config/site.php` → `locales` içine `de` ekle (ad, `hreflang`, `og_locale`, yön, `font_subsets`,
   `flag` — ülke kodu, ör. `DE`) ve bayrağı `resources/js/site/lib/flags.ts` içine ekle
   (`import DE from 'country-flag-icons/react/3x2/DE'`).
2. `lang/de/routes.php`, `lang/de/site.php`, `lang/de/validation.php` oluştur.
3. `resources/js/site/i18n/de.ts` oluştur, `index.ts` içine kaydet; `resources/js/site/types.ts`
   içindeki `LocaleCode` tipine `'de'` ekle.
4. Admin panelde içeriklerin `de` sekmelerini doldur (ad ve slug dahil).
5. `php artisan route:clear` → testleri çalıştır. Rotalar, hreflang ve site haritası kendiliğinden genişler.

`font_subsets`: o dilin ilk ekranda gereksindiği yazı tipi alt kümeleri (`latin`, `latin-ext`).
Yalnızca listelenenler önceden yüklenir (`App\Support\FontPreloads`); Latin dışı bir alfabe için
`vite.config.ts` içindeki yazı tipi tanımına ilgili alt küme de eklenmelidir.

## 5. Sağdan sola diller (Arapça vb.)

- `config/site.php` içinde dile `dir => 'rtl'` verilir; `<html dir>` buna göre basılır.
- Stil yazarken **mantıksal** sınıflar kullanılır: `ms-*`/`me-*`, `ps-*`/`pe-*`, `start-*`/`end-*`,
  `text-start`/`text-end` (`ml-*`, `pr-*`, `left-*` yerine).
- Yatay kaydırma sahneleri yönü `dir` değerinden okur.

## 6. Biçimlendirme

Tarih, sayı ve telefon gösterimi `Intl` API'si ile etkin dile göre yapılır; elle biçim yazılmaz.

## 7. Yapılmayacaklar

- Tarayıcı diline/IP'ye göre otomatik yönlendirme **yok** (bkz. [`SEO.md`](SEO.md) §6).
- Bileşen içine gömülü Türkçe/İngilizce metin **yok** — her metin sözlükten ya da içerikten gelir.
- Makine çevirisiyle doldurulup gözden geçirilmemiş içerik yayına alınmaz.
